EncyclopédieAho-soinua, ezpainetako-soinua, xotixea, filarmonika

FANDANGOA

Iribasko Periko Garaikoetxea itsuak 1950 eta 60ko hamarkadetan bere ezpainetakoarekin igande eta jaiegunetan haur eta gazteentzat dantza saioak eskaintzen zituen. Fandango hau Juan Mari Beltranek 1979an grabatu zion saioetatik hartu dugu. Jatorrizko hiru buelta eta erdiko ezpainetako hutsezko pasartedun bertsioari panderetaren erritmo lagungarria erantsi diogu.

Soinulariak: Periko Garaikoetxea (ezpainetakoa), Juan Mari Beltran (pandereta)*.

* Larraungo herri-dantzak (2016) disko-liburua; 54. or. eta CDko 7. pieza.

Periko Garaikoetxea. Iribas, 1979. (Arg.: JMBA)

MARTXA ETA JOTA

Seberino Onaindia Landeta (Gernika, 1920-2012) gizon sendoa izanik, borroka librean aritu zen eta Espainiako txapelduna izan zen. Baina kirolagatik ezaguna bazen ere, bere umoreak bihurtu zuen Seberino hain ezagun Bizkaiko zati handi batean. Hamaika txiste kontatzen zekien (asko berak sortutakoak), eta horrekin batera, bere asmakizunek, istorio xelebreek, pentsaera filosofikoak eta kontari bikaina izateak egin zuten hain ezagun. Euskararekiko zaletasun handia zuen, eta umoreaz landa, bere jakituria agertzen zuen hainbat berben jatorria erakutsiaz. Irakurzalea zen, baita kantari ona ere errepertorio zabal batekin, eta harmonika/mosukitarra trebetasun handiz jotzen zuen. Azken harmonika, Txikito de Bolibar zestalari trebeak oparitu zion, Ameriketan erosia: Hohner Comet markakoa (Alemanian egina), ertz batean Do tonalitatekoa eta bestean Solekoa.

Seberino Onaindiak jotako martxa eta jota hauek Gernikan grabatu ziren 2003ko abenduaren 29an*.

* Juan Mari Beltran, Manu Gojenola eta Ander Barrenetxea hirukoteak grabatu zuen, 2003ko abenduaren 29an, Seberino bizi zen Gernikako Juan Calzada Zaharren Egoitzan.

Seberino Onaindia aho-soinua jotzen. Gernika, 2003/12/29 (Arg.: Filmatutako bideotik hartua)

FANDANGOA ETA ARIN-ARINA

Markox Landa hasieran eta gero semeen laguntzarekin, Albizturko Landatarrak urteetan ibili dira plazaz plaza soinu-tresna hau jotzen. Hirukote honek 1991an disko bat grabatu zuen pieza zaharrekin eta Markoxek sortutako berriekin. Hemen aukeratutako fandangoa eta arin-arina Oiartzunen 2007ko abenduaren 29an HM Neguko kontzertuan eskaini zuten saiotik hartu dugu.

Soinulariak: Landa Aita-semeak. Albizturko aho-soinua. Markox Landa (aita), Aitor Landa eta Markox Landa (semea).

Landatarrak HM Neguko Kontzertuan. Oiartzun, 2007/12/29. (Arg.: Soinuenea)

Fandangoa. Periko Garaikoetxea. Iribas, 1979.