Descripción
El tambor es un instrumento de la familia de los membranófonos.
Descripción del instrumento
El tambor de caja de latón cilíndrica ha sido el que más hemos conocido acompañado a los dulzaineros-gaiteros. Como el atabal que usan los grupos de txistularis, el tambor también tiene dos membranas y sistema de tensado de cuerdas. La piel inferior suele contar con un bordón de tripa u otro material, que modifica y amplía el sonido de la piel.
Modo de interpretación
El intérprete toca con dos baquetas (palos), con gran destreza, produciendo redobles y juegos rítmicos que enriquecen y embellecen la música.
Historia
Con un nombre u otro, hace tiempo que estos instrumentos acompañan rítmicamente a los dulzaineros-gaiteros.
Aunque muchas veces veamos un dulzainero-gaitero acompañado de un tambor, el grupo más conocido está formado por dos dulzaineros-gaiteros (tocando a duo) y un tamborrero.
Teniendo en cuenta el volumen de los instrumentos a los que acompaña, el tambor suele ser sonoro. Sus toques suelen ser de gran riqueza rítmica, y muy agradables de escuchar.
A veces se suele utilizar el tambor conocido como caja para acompañar a los grupos de dulzaina-gaita. Esta “caja” se puede ver hoy en día principalmente acompañando a dulzaineros vizcaínos.
FUENTES
Bibliografía
BELTRAN ARGIÑENA, Juan Mari. (1996). Soinutresnak euskal herri musikan. Hernani: Orain.
IRUÑEKO GAITEROAK. (1995). Método Elemental de Gaita-Gaita Oinarrizko Ikasbidea (1-2-3). Iruñea: Ed. Haizea.
LACUNZA, Hermanos. (1968). Método de Gaita Navarra. Iruñea: D.F.N. Dirección de Turismo, Bibliotecas y Cultura Popular.
OLAZARAN DE ESTELLA, P. (1972). Tratado de Txistu y Gaita. Iruñea: D. F. N. Dirección de Turismo, Bibliotecas y Cultura Popular.
Discografía
BELTRAN ARGIÑENA, Juan Mari. (2017). Soinu-tresnak Euskal Herri Musikan. 1985-2010. Elkar-Soinuenea Fundazioa. KD DVD-E 968.
DEIERRI, Lizarrako gaiteroak. (1990). Lizarrako Dantzak. Elkar. EKL-256.
EZPELUR, Iruñeko Dultzaineroak. (1990). dultzainero, istorio-misterio?. Elkar. ELK-230.
(1994). Musika Erraldoia. GOR. G-518.
FALTZESKO GAITEROAK. (1995). Paseos por el Do. Etxe-ondo. ETX 001.
GAITEROS DE ESTELLA. (1996). Registros Históricos I. Etxe-ondo. ETX 010.
(1998). Registros Históricos II. Etxe-ondo. ETX 022.
IRUÑEKO GAITEROAK. (1980). 1924. Xoxoa. Z-11.124.
(1981). Otsagiko Dantzak. Xoxoa. A-10.155.
(1983). Julian Romano (1831-1899). Elkar. ELK-55-56.
(1990). Iruñeko Udaleko Musikariak. Elkar. ELK-248.
LIZARRAKO GAITEROAK. (1985). Gaiteros de Estella. IZ. IZ-224.
(1989). Tonada General para dos Gaitas. IZ. IZ-289.
(1990). Estella-Lizarra 900 aniversario. IZ. IZ-324.
(1996). Lizarrako Larrain Dantza. Etxe-ondo. ETX 013.
NAPAR GAITEROAK. (1986). 1924-1986K. Elkar. ELK-119.
PEREZ DE LAZARRAGA. Lizarrako Dultzaineroak (1972). Lizarrako Dultzaineroak. Herrikoi-Musika Sorta, 5. Edigsa/ Herri Gogoa. HG 30.
(1973). San Fermin - Iruña. Edigsa/ Herri Gogoa. HG 63.
TOLOSAKO DULTZAINEROAK. (1996). 1996. SEA. KD 667.
TUTERAKO GAITEROAK. (1992). Cortes eta Monteagudoko Dantzak. Elkar- ELK-309.
ZIEKOKO GAITEROAK. (1993). Arabako Dantzak. Elkar. KD-345.
Bideoak
BELTRAN ARGIÑENA, Juan Mari. (2017). Soinu-tresnak Euskal Herri Musikan. 1985-2010. Elkar-Soinuenea Fundazioa. KD DVD-E 968.
CARO BAROJA, Julio eta Pio. (1971). Navarra. Las cuatro estaciones. Nafarroako Gobernua. 1994.
LARRUKERT, Fernando. (1978). Euskal herri-musika. Euskadiko Filmategia.
Galería de imágenes
Audio
Diana. Lizarrako Gaiteroak (Salvador Martínez; Juan Carlos Duñabeitia; Aitor Gil). Lizarra, 1999.
Ficha completa
- Número:
- 74
- Clasificación:
- Membranófonos -> Golpeados -> Tambores con palos
- Notas:
- Danborra

